با نزدیک شدن به فصل سرد، افزایش مصرف گاز و ضرورت تأمین سوخت نیروگاه‌ها، تاب‌آوری زنجیره تأمین انرژی کشور بار دیگر در معرض آزمون قرار می‌گیرد؛ زنجیره‌ای که همزمان با محدودیت‌های زیرساختی، افزایش تقاضای بنزین و آسیب‌های واردشده به برخی تأسیسات انرژی باید تداوم خدمت‌رسانی را حفظ کند.

به گزارش صبح ساباط به نقل از روزنامه جهان صنعت؛ ذخایر سوخت مایع نیروگاهی در شهریور ۱۴۰۳ حدود یک میلیارد و ۸۱۰ میلیون لیتر اعلام شده بود؛ رقمی که نسبت به سال ۱۴۰۲ کاهش قابل توجهی داشت و ضرورت تقویت ذخایر برای عبور از فصل سرد را افزایش داد.

براساس آمارهای اعلام‌شده، در سال نخست فعالیت دولت چهاردهم، میانگین تحویل روزانه نفت‌گاز به نیروگاه‌ها با افزایش ۱۰ میلیون لیتری و رشد ۳۷ درصدی نسبت به دوره مشابه سال پایانی دولت سیزدهم، به ۳۷ میلیون و ۴۰۰ هزار لیتر رسید.

در بخش نفت‌کوره نیز میانگین ارسال روزانه به نیروگاه‌ها با افزایش ۸ میلیون و ۶۰۰ هزار لیتری و رشد ۴۳ درصدی، به ۲۸ میلیون و ۶۰۰ هزار لیتر رسید.

براساس این گزارش، ذخایر نفت‌گاز نیروگاه‌ها اکنون به حدود ۳.۲ میلیارد لیتر رسیده و برنامه‌ریزی برای افزایش این میزان تا ۳.۵ میلیارد لیتر تا ابتدای آبان‌ماه در دستور کار قرار دارد.

محسن پاک‌نژاد، وزیر نفت، با اشاره به آسیب‌های واردشده به تأسیسات گازی اعلام کرده است که حدود ۲۳۰ میلیون مترمکعب از ظرفیت پالایش گاز کشور از دست رفته و تاکنون حدود ۱۰۰ میلیون مترمکعب از این ظرفیت جبران شده است.

با نزدیک شدن به فصل سرد و افزایش مصرف گاز خانگی، میزان گاز تحویلی به نیروگاه‌ها با محدودیت بیشتری مواجه می‌شود و در چنین شرایطی سوخت‌های مایع از جمله نفت‌گاز و نفت‌کوره نقش بیشتری در تأمین سوخت نیروگاه‌ها خواهند داشت.

همزمان، زنجیره تأمین سوخت با افزایش تقاضای بنزین نیز مواجه است. بر اساس آمارهای اعلام‌شده، میانگین توزیع بنزین در نیمه نخست شهریور به ۱۴۵ میلیون لیتر در روز و در مردادماه به ۱۳۸ میلیون لیتر در روز رسیده است.

محمدصادق عظیمی‌فر، معاون وزیر نفت نیز با اشاره به ذخیره ۳.۲ میلیارد لیتری نفت‌گاز نیروگاهی، کاهش تقاضای این سوخت در نیمه نخست سال را فرصتی برای تقویت ذخایر زمستانی عنوان کرده است.

در کنار ذخیره‌سازی، بازسازی زیرساخت‌ها نیز یکی از محورهای مهم آماده‌سازی برای فصل سرد است. وزیر نفت از پیشرفت هفتگی پروژه‌های بازسازی چهار پالایشگاه گازی و تأسیسات ذخیره‌سازی و بارگیری سوخت مایع در استان تهران خبر داده است.

در این میان، مدیریت مصرف نیز یکی از مؤلفه‌های مؤثر در عبور از دوره اوج مصرف انرژی محسوب می‌شود. کاهش مصرف در بخش خانگی، تجاری و صنایع جزء می‌تواند بخشی از فشار واردشده بر شبکه گاز را کاهش دهد؛ هرچند مدیریت مصرف به‌تنهایی جایگزین اصلاح زیرساخت‌ها، افزایش بهره‌وری و رفع ناترازی ساختاری انرژی نخواهد بود.

زمستان پیش‌رو در نهایت آزمونی برای میزان تاب‌آوری زنجیره تأمین انرژی خواهد بود؛ زنجیره‌ای که از تولید و پالایش سوخت آغاز می‌شود و شبکه انتقال، ذخیره‌سازی، ناوگان حمل‌ونقل، نیروگاه‌ها و الگوی مصرف را نیز دربرمی‌گیرد.

در چنین شرایطی، امنیت انرژی تنها به میزان سوخت ذخیره‌شده در مخازن وابسته نیست، بلکه توانایی شبکه برای جایگزین‌کردن یک حلقه در زمان اختلال، فعال‌سازی مسیرهای جایگزین و تداوم خدمت‌رسانی در روزهای اوج مصرف نیز بخشی از این امنیت به شمار می‌رود.